Almere, Westland en Nijmegen gaan gebukt onder grondposities - CRB Fusion
168
post-template-default,single,single-post,postid-168,single-format-standard,ajax_fade,page_not_loaded,,qode-title-hidden,qode-content-sidebar-responsive,qode-child-theme-ver-1.0.0,qode-theme-ver-17.1,qode-theme-bridge,disabled_footer_bottom,wpb-js-composer js-comp-ver-5.6,vc_responsive

Almere, Westland en Nijmegen gaan gebukt onder grondposities

Almere, Nijmegen en Westland hebben het meest van alle Nederlandse gemeenten te verliezen als de grondprijzen onder druk blijven. De drie gemeenten investeerden in totaal zo’n 1 miljard in grond om huizen en kantoren te bouwen.

Als het geld de komende jaren niet wordt terugverdiend, dreigen zij fors te moeten bezuinigen. Dit blijkt uit analyse van jaarrekeningen van gemeenten met grote grondposities.
Almere, Nijmegen en Westland hebben veel meer geïnvesteerd dan andere gemeenten omdat zij een sterke toename van de bevolking verwachten. Maar anders dan een groeigemeente als Amsterdam hebben zij slechts beperkt voorzieningen getroffen voor verwachte verliezen. Hierdoor lopen zij een veel groter risico als de grondprijzen niet herstellen.
In Almere is het geïnvesteerde bedrag sinds het begin van de crisis in 2008 opgelopen met zo’n 50% tot € 0,5 miljard eind 2012. Gemeenten hebben nog geen jaarrekeningen over 2013 gepubliceerd. In Nijmegen, dat zeer ambitieuze uitbreidingsplannen heeft aan de overzijde van de Waal, gaat het om € 350 miljoen. Nummer drie is Westland dat meer dan € 200 miljoen investeerde om langs de kust bij Den Haag een tweede Wassenaar te bouwen.

Na Westland is er nog een reeks van gemeenten die zo’n € 200 miljoen moeten terugverdienen. Daartoe behoort ook Lansingerland waarvan al langer bekend is dat de gemeente gebukt gaan onder grote grondposities. Gemeenten moeten volgens Deloitte nog enkele miljarden aan verliezen nemen. Waar de grootste klappen vallen is sterk afhankelijk van lokale marktomstandigheden en de reserves waar gemeenten nog op kunne teren. De bevolking van Almere zal naar verwachting nog lang groeien. Maar met een investering van bijna € 6000 per huishouden heeft de gemeente ook relatief veel in grond geïnvesteerd.

Herstel woningmarkt

Herstel van de woningmarkt biedt volgens grondexperts nauwelijks verlichting voor gemeenten met grote grondposities. ‘Zelfs als de woningmarkt aantrekt, zullen de grondprijzen omlaag moeten’, zegt Arend Dijkstra van ingenieursbureau LBP Sight. ‘Gemeenten prijzen zichzelf uit de markt waardoor de bouw niet op gang komt.’ Ook volgens Frank ten Have van Deloitte is het niet realistisch te verwachtend dat de grondprijs gaat stijgen.
Uit de jaarrekeningen van vijftig gemeenten met grote grondposities blijkt dat vrijwel alle gemeenten terughoudend zijn met het verlagen van de grondprijzen. De naderende gemeenteraadsverkiezingen in maart spelen volgens ingewijden een rol. Dreigende verliezen worden zo veel mogelijk vooruit geschoven.

Bouwend Nederland

Volgens Maxime Verhagen van branchevereniging Bouwend Nederland moeten de grondprijzen minstens 50% omlaag om te kunnen concurreren met bestaande huizen op de woningmarkt. De meeste gemeenten willen niet verder gaan dan een grondprijsverlaging van 10% omdat hun projecten anders verlieslatend worden. Maar als de grondprijs slechts 10% daalt, scheelt dat voor de totale prijs van een nieuwbouwhuis slechts zo´n 2 tot 3%.
De drie gemeenten zeggen geen reden te zien hun grondprijzen verder te verlagen dan ze al hebben gedaan. ´Dit is een groeigebied´, zegt wethouder van Financiën Theo Duijvestijn van Westland. Zijn gemeente heeft de grondprijzen met 10% verlaagd en houdt voorlopig geen rekening met een stijging. Dat is volgens hem voldoende. ‘Wij hebben het idee dat de markt aantrekt.´
Ook de Nijmeegse wethouder van Financiën Bert Jeene zegt dat een verlaging van de grondprijzen met 10% voldoende is om alle kavels de komende jaren te kunnen verkopen. Pas als op termijn blijkt dat dit niet genoeg is, worden volgens hem de financiële buffers aangesproken voor een verdere prijsverlaging. ‘Als we nu afboeken gaat dat ten koste van het armoedebeleid en zal je de parkeertarieven en de OZB moeten verhogen.’

Tijdelijke extra verlaging

Alleen Almere is bereid tot een ‘tijdelijke’ extra verlaging van de grondprijzen. ‘We hebben de grondprijzen in 2011 al met 10% verlaagd en gaan tot 2015 niet uit van een stijging’, zegt wethouder Henk Mulder. ‘Mocht dat niet voldoende zijn dan hebben we de mogelijkheid de grondprijzen tijdelijk nog eens met 10% tot 20% te laten zakken.’
Mulder benadrukt dat bouwbedrijven ook iets aan hun prijzen moeten doen. ‘Bij het particulier opdrachtgeverschap zie ik dat kleine bouwbedrijven in staat zijn om veel goedkoper te leveren dan grote bouwers. Dat moet veranderen.’
Gemeenten die de afgelopen jaren wel grote verliezen bekend maakten, konden dat vaak alleen doen omdat ze over grote financiële buffers beschikten. Zo heeft Amsterdam de opbrengst van de verkoop van het kabelbedrijf in het verlieslatende IJburg gestoken. Tilburg wendde de opbrengst van de verkoop van Essent aan om zijn verliezen op grondposities op te vangen.
Gemeenten die veel afboeken zonder te beschikken over ruime buffers raken in ernstig financiële problemen. Verliezen op grond dwingen Apeldoorn en Lansingerland tot drastische bezuinigingen.

Bron: fd.nl 30 januari 2014